پاسخ سوالات متن کتاب علوم زمین پیش دانشگاهی (سال چهارم تجربی)93-92

ل اول

 

صفحه ی 7 -سوال شکل7-1

 

پاسخ- اختلاف در حجم آنها است.

 

صفحه ی 13تحقیق کنید.

 

پاسخ-به علت انحراف محور زمین ،زاویه تابش در اول تیر ماه به خط قائم نزدیک است و طول روز بیش تر می شود،پس هوا گرم تر می شود. در اول دی ماه به عکس زاویه ی تابش از خط قائم دور و طول روز کوتاه،پس هوا سردتر می شود.

 

صفحه ی 15 سوال زیر نویس شکل 17-1

 

پاسخفاصله ی ماه تا زمین 375000 =2÷750000=300000 × 5/2

 

صفحه ی 16 مشاهده کنید.

 

حالات ماه طلوع غروب
هلال
6 18

 

شب چهارم ۹ ۲۱

 

تربیع اول 12 24
شب دهم
15
3
بدر
18
6
تربیع دوم
24
12
شب بیست و پنجم
3
15صفحه ی 17-فکر کنید.

 

پاسخ1- خورشید گرفتگی در حالت محاق و ماه گرفتگی در حالت بدر

 

پاسخ- 2-درصورتی که فضا نوردان بین ماه و زمین قرار داشته باشند می توانند اهله ی ماه را ببینند ولی اگر خارج از مدار حرکت ماه به دور زمین باشند اهله ی قمر دیده نخواهد شد.

 

پاسخ 3-مدت حرکت وضعی ماه درست معادل حرکت انتقالی آن و برابر بیست و هفت روز و یک سوم روز است.ماه دقیقا همان مدتی که یکبار به دور زمین می گردد،یک بار هم به دور خود می چرخد،به همین سبب همیشه یک طرف ماه رو به زمین قرار داردو پشت آن دیده نمی شود.

 

فصل دوم

 

صفحه ی 21- افیولیت ها به علت داشتن ترکیب بازالتی و اولترا بازیک (بازیک شدید) و داشتن آهن و منیزیم فراوان ، به سرعت هوازده می شوند

 

صفحه ی 28-فکر کنید.

 

پاسخ-چون مقادیر نسبی برخی از فلزات به مانند طلا وسرب در مقیاس جهانی ( خورشید ، منظومه شمسی و .... ) بسیارنادر است و بعید است که هسته زمین از این عناصر ساخته شده باشد . وطبق نظریه تشکیل منظومه شمسی ترکیبات ستارگان و سیارات منظومه شمسی مشابه یکدیگرند. همچنین سرب و طلا نمی توانند میدان مغناطیسی زمین را توجیه کنند..و نقطه ذوب سرب و طلا بسیار پایین تر از آهن و نیکل است.

 

صفحه ی 30-سوال شکل 9-2

 

ارتفاع، عرض جغرافیایی و چگالی لایه ها

 

صفحه ی 31-شدت گرانش در اقیانوس ها بیشتر است زیرا سنگها چگال تر هستند وفاصله بستر اقیانوس ها از مرکز زمین نسبت به کوه ها کمتر است

 

صفحه ی 31-فکر کنید.

 

کانی های با چگالی بالا مانند مانیتیت، باریت، گالن، هماتیت و ... نیروی گرانشی را از میزان متوسط آن بالاتر می برند و کانیهای کم چگال مانند: نمک، گچ و ... نیروی گرانشی را از میزان متوسط آن پایین ترمی برند.فصل سوم

 

صفحه ی 36-فکر کنید.

 

. خطوط ساحلی همواره در معرض تأ ثیر عوامل فرسایشی ، به ویژه امواج هستند ودر نتیجه ، در طول زمان شکل ثابتی را حفظ نمی کند . از طرفی ، بیشتر رسوباتی که از خشکی ها به دریا حمل می شوند در منطقه فلات قاره تجمع پیدا می کنند و بزرگ ناودیس را تشکیل می دهد . با این عمل هم شکل خطوط ساحلی نا پایدارتر خواهد شد . زمین شناسان زمان وگنر نیز به این نکات توجه داشته ا ند بنابراین عمل انطباق از شیب قاره یعنی عمق 900 یا هزار متری قاره ها انجام می گیرد. تفاوت مختصرهم مربوط به رسوبگذاری رود در دهانه آنهاست.

 

صفحه ی 39-فکر کنید.

 

پاسخ- زاویه ی بین خطوطنیروی مغناطیسی و سطح زمین در هر نقطه را ((میل مغناطیسی))می نامند.که توسط عقربه ی مغناطیسی که در یک صفحه ی قائم نوسان می کند اندازه گیری می شود.وبا حرکت از استوا(عرض جغرافیایی صفر)به سمت قطبین(عرض جغرافیایی90)زاویه ی میل مغناطیسی هم افزایش می یابد. دانه های مانیتیت مانند عقربه قطب نما عمل می کنند و در امتداد خطوط نیروی میدان مغناطیسی زمان خود قرار می گیرند، یعنی از صفر در استوا تا 90 در قطب تغییرمی کند

 

صفحه ی 40-سوال شکل 7-3

 

پاسخ- شکل الف وضع مغناطیس زمین را از500 میلیون سال قبل تابحال نشان می دهد که دو مسیر سرگردانی قطبی مشاهده می شود درحالیکه یک قطب مغناطیسی بیشتر نداریم. حال اگر قاره های امروزی را بهم متصل کنیم یک مسیر قطب مغناطیسی مانند شکل ب مشخص می شود.صفحه ی 41-سوال شکل 8-3

 

پاسخ-طبق فرضیه ی هری هس که طرفدارنظریه برقراری جریان کنوکسیونی در آستنو سفر بود؛ گسترش بستر اقیانوسها در محل جریانهای کنوکسیونی رو به بالا در گوشته صورت می گیرد. با خروج مواد مذاب از این محل، بستر اقیانوس به دو طرف رانده می شود ومرتبا پوسته جدیدی در محل شکاف ایجاد می شود و به بستر اقیانوس ها می افزاید.صفحه ی 42-سوال شکل 9-3

 

پاسخ-:بله ؛ زیرا نوعی حالت قرینه بودن در وضع مغناطیسی سنگهای اطراف شکاف میان مغناطیسی مشاهده می شود . به این ترتیب ، بدیهی است که مواد خارج شده از محل شکاف میان اقیانوسی به سوی دو طرف رانده شده وسپس حالت جامد یافته اند . علاوه بر آن هر چه از شکاف میان ا قیانوسی دور تر می شویم ، با سنگهایی مواجه می شویم که هم سن بیشتری داشته و هم مقدار آ نها بیشتر است .بدین ترتیب که گدازه ها که حاوی دانه های مانیتیت مغناطیسی می باشند در زمانهای مختلف از محل شکاف خارج شده و در دو طرف شکاف بطور قرینه برجای گذاشته می شوند.

 

صفخه ی 45-سوال شکل 12-3

 

پاسخ-؛ گسترش بستر اقیانوسها در محل جریانهای کنوکسیونی رو به بالا در گوشته صورت می گیرد. با خروج مواد مذاب از این محل، بستر اقیانوس به دو طرف رانده می شود ومرتبا پوسته جدیدی در محل شکاف ایجاد می شود و به بستر اقیانوس ها می افزاید. :وجود جریان همرفتی مواد مذاب موجود در آستنوسفر عامل گسترش ا قیانوس ا طلس و جدا شدن دو قاره از یکدیگر استصفحه ی 47-سوال متن

 

پاسخ-) در این منطقه فرورانش صورت می گیرد. پوسته اقیانوسی به زیر پوسته قاره ای می رود. پوسته اقیانوسی بلافاصله درون گوشته ذوب نمی شود و تا مدتها حالت جامد و سخت خود را حفظ می کند. بنابراین به علت حرکت و اصطکاک زیاد ناشی از آن کانون زلزله های عمیق، متوسط و کم عمق را می توان یافت.فصل چهارم

 

صفحه ی 53-فکر کنید. لرزه اصلی سازه ها را سست می کند و سپس با کوچکترین پس لرزه سازه فرو می ریزد.

 

تفسیر کنید.

 

؛ که امریکای جنوبی و اقیانوس آرام را نشان می دهد ؛ در این مناطق دو صفحه لیتوسفری به هم بر خورد کرده ویکی از صفحات، به زیر صفحه دیگر رفته، در محل فرو رانش زلزله های زیادی رخ می دهد . این فرآ یند تا عمق متوسط 700 کیلومتری ادامه دارد .چون مواد جامدی که خود را به این منطقه رسانده ا ند در اثر گرمای زیاد درون زمین ذوب می شوند ودر اعماق بیشتر نمی توانند باعث ایجاد زلزله شود. پوسته اقیانوسی بلافاصله درون گوشته ذوب نمی شود و تا مدتها حالت جامد و سخت خود را حفظ می کند. بنابراین به علت حرکت و اصطکاک زیاد ناشی ازآن کانون زلزله های عمیق، متوسط و کم عمق را می توان یافت.

 

 

صفحه ی 54 -سوال شکل

 

هر دو دارای بخش مرتبط با ز مین هستند.که هنگام زمین لرزه از ارتعاشات آن تبعیت می کند.وهر دو دارای یک قسمت آزاد(وزنه )هستند که هنگام زمین لرزه ثابت میماند و از حرکات زمین تبعیت نمی کند.لرزه نگار عمودی حرکات بالا و پایین زمین را ثبت میکند.ولرزه نگار افقی حرکات شمالی- جنوبی وشرقی -غربی زمین را ثبت می کند.

 

صفحه ی 58 =فکر کنید0

 

از اطلاعات 3 ایستگاه استفاده می شود. بدین ترتیب که هر ایستگاه اختلاف فاصله زمانی رسیدن موجSوPرا مشخص می کند و فاصله ایستگاه را تا مرکز سطحی زلزله (با استفاده از منحنی 1-4 ) و یا تناسب بدست می آورد. این فاصله را شعاع دایره ای در نظرمی گیرند. بنابراین دایره مربوط به یک ایستگاه بینهایت مرکز سطحی داشته باشد. از تلاقی دایره های دو ایستگاه دو مرکز سطحی بدست می آید ولی از تلاقی دایره های مربوط به 3 ایستگاه یک مرکز بیرونی یا یک محل تلاقی دارد.

 

تحقیق کنید.

 

پاسخ- بهترین مصالح : سیمان پرتلند،آجرو بلوکهای بتنی سبک ،ساختمانهای اسکلت فلزی و بتنی ،ود رسقف و دیوار ساختمانها با یدآهن بصورت ضربدربکار برد .بهترین شکل، شکل گنبدی است. ساختمان زمانی مقاوم است که:1- سقف سبک داشته باشد.2- در زمین های مسطح ساخته شود.3- سقف ها به دیوار ها اتصال خوبی داشته باشند. 4- در ساختمان دارای اسکلت فلزی، آهن ها بصورت ضربدری به یکدیگر وصل شوند. 5- ملات بکار رفته در ساختمان های سنگی مناسب بوده باشد تا بتوا ند سنگها را خوب به هم بچسباند . 6- نباید قسمت های جدید به ساختمان قبلی ا ضا فه شود ونباید ساختمان های خشتی را بیش از یک طبقه ساخت

 


- خطر آتش سوزی

برق گرفتگیحرکتهای دامنه ای - خسارات روانی ومالی .... که خسارات روانی از همه مهم تراست
-
بله- انفجارات شدید مثل انفجارات اتمی، هسته ای، هیدروژن

 

فصل 5

 

صفحه ی 67فکر کنید.

 

پاسخ- فوران گاز که با تشکیل ا بر سوزان همراه ا ست ، می توا ند برای ا نسان خطر بیشتری ایجاد کند

 

صفحه ی 71-فکر کنید.

 

پاسخ-در اغلب موارد می توان محل فعالیت آتشفشان را از قبل مشحص نمود . علاوه بر آن آتشفشان شناسان می توانند با رسم منحنی هایی میزان فعالیت کوه آتشفشان را به مردم تذ کر دهند. وهمچنین گاهی از موا قع می توان مرد م را به محل ا منی منتقل کرد علاوه بر این محل آتشفشان ها مشخص است ولی محل زلزله ها مشخص نمی باشد.

 

فصل 6

 

صفحه ی 74-فکر کنید.

 

پاسخ- خیربخاطراینکه محیط رسوبگذاری در تمام گسترش یک لایه یکسان نیست و هر محیط رسوبات خاص خود را دارد.مثلآ رسوبات مناطق خشکی با رسوبات مناطق کم عمق دریاویا با مناطق عمیق دریا و یا با مناطق بسیار عمیق دریا فرق میکند

 

صفحه ی 75-فکر کنید0

 

در صورتی که به شیشه حرارت دهیم ویا در مدت زمان زیاد با فشار بسیار کم در شیشه تغییر خمیری ایجاد کنیم.

 

صفحه ی 76 -پاسخ جدول.

 

بترتیب از بالا به پایین:خمیریشکستگیخمیریشکستگیخمیریخمیریشکستگی

فصل هفتم

صفحه ی 81 تفسیر کنید.

پاسخ-الف-کنگلومرا ی یر جای مانده از رسوبات رودخانه ای ب- سنگ رسوبی با منشا زیستی دریایی


صفحه ی 81-فکر کنید.

پاسخ-الف- سطوح حد فاصل میان لایه های رسوبی زمانی حاصل می آیند که شرایط رسوبگذاری تغییر کرده باشد ویا منطقه رسوبگذاری مدتی از دریا خارج شده باشد.در شکل الفمحیط آرام است و لایه ها به صورت موازی بر روی بستر رسوبگذاری

شدهاند. ودر شکل ب- محیط رسوبگذاری آرام نیست و بر اثر حرکت رفت وبرگشت آب گودی ها از رسوبات پر شده و سطح رسوبات صاف شده است.

صفحه ی 83-شکل 4-7

پاسخ -تصویر بالا-جهت حرکت آب یا باد به جلو و عقب بوده است. تصویر پایین- جهت حرکت آب یا باد از چپ به راست بوده است .(از شیب کم به شیب زیاد)

صفحه ی 84-شکل 5-7

پاسخ-تصویر بالا وارونه است .زیرا نوک تیز ریپل مارک ها رو به پایین است.تصویر پایین وارونه نیست(عادی است)زیرا دهانه ی صدف ها رو به پایین و بخش محدب آن ها رو به بالا است.

صفحه ی 85-شکل 7-7

پاسخ- ابتدا توده ی آذرین در محل تشکیل شده است،توده ی آذرین هوازده شده و پس از مدتی بر اثر پیش روی آب دریا روی توده ی آذرین هوازده ،رسوب گذاری صورت گرفته است.وسنگ های آذرین به واسطه ی نداشتن لایه بندی و وجودآثار هوا زدگی از سنگ های رسوبی رویی که دارای لایه بندی هستند،مشخص می شوند.

صفحه ی 86-شکل 9-7

پاسخ- نا پیوستگی هم شیب حاصل حرکات خشکی زایی است.رسوبات زیرین از آب خارج شده و سطح آن ها فرسایش یافته و مجددا بر اثر پیشروی آب دریا رسوبات جدید به صورت موازی با لایه های قبلی قرار می گیرند.

صفحه ی 86-تفسیر کنید.

پاسخ-(شکل سمت چپ بالا)حوضه ی رسوبی با محیطی آرام در حال رسوب گذاری است.

(شکل سمت چپ پایین)دریا در این منطقه پسروی کرده و لایه های رسوبی دچار چین خوردگی شده و از آب خارج شده اند.

(شکل سمت راست بالا)لایه های رسوبی هوازده شده و فر سایش یافته اند،و پو شش گیاهی در منطقه گسترده شده است.

(شکل سمت راست پایین)دریا در منطقه پیش روی کرده است و لایه های رسوبی جدیدی را به حالت افقی بر روی لایه های شیب دار قبلی تشکیل داده است.

صفحه ی 87-تفسیر کنید

پاسخ-سوال1-شکل سمت راست.به ترتیب رسوبگذاری 1-ماسه 2-شیل3-آهک4-پسروی آب دریا و کم عمق شدن محیط و رسوب گذاری ماسه 5-ادامه ی پسروی آب دریا و خروج محیط رسوبگذاری از زیرآب دریاو پیدایش آثار هوازدگی ناپیوستگی هم شیب6 -پیشروی مجدد آب دریاو عمیق شدن منطقه و رسوب آهک7-پسروی آب دریا و کم شدن عمق محیط و رسوب ذرات درشت بر روی ذرات ریز یعنی رسوب شیل بر روی آهک8-ادامه ی پس روی آب دریا و خروج محیط رسوبگذاری ،از زیر آب دریا و پیدایش آثار هوازدگی (نا پیوستگی هم شیب9-نفوذ توده ی آذرین پایینی 10 -پیدایش گسل11-پیش روی مجدد آب دریا و رسوب ماسه12 پسروی آب دریا13-نفوذ توده ی اذرین بالایی

شکل 1-سمت چپ:به ترتیب1-رسوب شیل 2-رسوب ماسه3-پیشروی آب دریا و عمیق شدن محیط و رسوب آهک بر روی ماسه یعنی ذرات ریز بر روی ذرات درشت4-پس روی آب دریا و خروج محیط رسوبگذاری از زیرآب دریاو پیدایش آثار هوازدگی نا پیوستگی هم شیب 5-پیشروی آب دریا و رسوب ماسه بر روی آهک6-رسوب آهک7- نفوذ توده ی آذرین وگسل به طور هم زمان8-پسروی آب دریا

پاسخ سوال2- سمت راست : گدازه مدفون - بخاطر اینکه فقط زیر گدازه دچار دگرگونی شده است. همچنین قطعات فرسایش یافته از گدازه در لایه بالایی مشاهده می شود.سمت چپ : توده نفوذی آذرین - بخاطر اینکه بالا و پایین توده دچار دگرگونی شده است. همچنین قطعاتی از سنگهای پایینی در درون توده دیده می شود.

صفحه ی 89 فکر کنید.

پاسخ-سوال 1-با توجه به این نکته که فسیل جانداران ابتدایی در سنگهای بسیار قدیمی یافت می شود و فسیل جانداران تکامل یافته تر در سنگهای جوان تر یافت می شود.

سوال 2- همه جا-کوتاه-فراوان-ساده یا پیچیده-آسان

سوال 3-لایه 2 زیرا این لایه با از بین رفتن فسیل Aوبا ظهور فسیل Bمشخص می شود.

صفحه ی 90 –مشاهده و استنباط کنید.

پاسخ-صدف قطور-با تزئینات خار مانند شاخص آب های گرم و کم عمق و پر تلاطم است.قطور بودن صدف ناشی از فراوانی ترکیبات آهکی در محیط دریایی گرم است و شیار های موجود بر روی صدف آن را در برابر ضربات ناشی از برخورد توسط امواج به ساحل محافظت می کند.و صدف با پوسته ی نازک مربوط به محیط سرد و آرام و عمیق است.

صفحه ی 90-جمع آوری اطلاعات
پاسخ-گروهی از آغازیان دوران سنو زوئیک به نام نومولیت ها که از روزن داران بوده اند؛فسیل آنها در لایه های نفتی وجود دارد ،نومولیت ها عدسی شکل بوده اند.وجود آنها در لایه های رسوبی وتشکیلات گچی بر روی آن مؤید نفت است.

صفحه ی 93-فکر کنید.

/ 0 نظر / 5163 بازدید